Nguyễn lân dũng giáo sư dỏm

     
Chính trị Mặt trận Xã hội Kinh tế Tiếng dân Văn hóa Thể thao Pháp luật Quốc tế Sức khỏe Khoa học

Biết tin Giáo sư (GS) Nguyễn Lân Dũng bước đầu chiến thắng căn bệnh ung thư, tôi gọi điện chúc mừng và xin ông một cuộc trò chuyện. Ông bắt máy nhanh, rồi nhắn ngay địa chỉ để tôi đến. Thì ra, GS Nguyễn Lân Dũng không còn ở trong ngôi nhà quen thuộc trên phố Trần Thánh Tông nữa mà đã chuyển qua sống ở tầng 16 một chung cư hiện đại trên phố Lương Yên (quận Hai Bà Trưng, Hà Nội).

Tôi đã gặp ông nhiều lần, đã ngồi trò chuyện với ông ngay ở phòng tầng 1 của nhà mặt phố Trần Thánh Tông với hàng ngàn cuốn sách bao quanh, nơi đó ông vừa làm việc vừa tiếp khách. GS Nguyễn Lân Dũng luôn cho người đối diện cảm giác ông là người cực kỳ bận rộn. Mà ông bận thật. Nếu không đi họp, thì ông đi nói chuyện ở đâu đó, trên truyền hình, hay cho sinh viên, học sinh các trường về Khởi nghiệp trong thời đại cách mạng công nghệ 4.0. Nếu không đi nói chuyện thì ông ở nhà viết sách... Bây giờ cũng vậy, trở về sau những tháng nằm viện truyền hóa chất, GS lại bắt tay vào biên soạn cuốn từ điển mới. Ông đang sống những tháng ngày hạnh phúc, để tiếp tục hành trình chia sẻ tri thức…


*

GS Nguyễn Lân Dũng miệt mài với công việc biên soạn từ điển. Ảnh: Nguyễn Thanh Bình.

PV: Thưa GS Nguyễn Lân Dũng, cảm nhận của tôi khi đến căn hộ chung cư này là chỗ ông ngồi làm việc không khác nhiều lắm với không gian đã quen thuộc hồi ông còn ở nhà mặt phố Trần Thánh Tông. GS chuyển về nhà mới lâu chưa ạ?

GS Nguyễn Lân Dũng: Tôi chuyển về đây hơn 1 năm rồi. Mới mang được vài trăm cuốn sách về đây thôi, vì ở chung cư diện tích có hạn. Tiếc nhất còn hàng ngàn cuốn sách vẫn ở lại nhà cũ. Có lẽ phải tính tới tặng sách cho thư viện hay Trung tâm Di sản các nhà khoa học…

Một ngày bây giờ của GS như thế nào? Nó có khác nhiều không so với hồi trước khi ông phát hiện mình bị ung thư?

- Thời gian vừa rồi, dịch bệnh Covid-19 khiến phải hạn chế đi lại, họp hành, nhưng khi cần tôi vẫn họp online với Hội các ngành sinh học Việt Nam. Còn đối với những cuộc họp quan trọng không thể dừng được ở Đoàn Chủ tịch UBTƯ MTTQ hay Hội đồng quốc gia Giáo dục và phát triển nhân lực thì tôi vẫn tham gia và đảm bảo thực hiện 5K đầy đủ. Còn lại, phần lớn thời gian tôi ở nhà, đọc sách báo, biên soạn sách.Bạn đang xem: Nguyễn lân dũng giáo sư dỏm

Việc lớn nhất tôi đang cố gắng thực hiện, là hoàn thành cuốn Từ điển Công nghệ sinh học Anh - Việt. Đây là việc rất khó, nhưng tôi đã làm được một nửa, hơn 1.000 trang rồi.Bạn đang xem: Nguyễn lân dũng giáo sư dỏm

Khi biết mình bị ung thư hạch bách huyết, điều đầu tiên ông nghĩ đến là gì?

- Một lần khám bệnh định kỳ ở Bệnh viện Đại học Y Hà Nội do con trai tôi là PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu làm Giám đốc, khi con thông báo: “Bệnh bố nặng, nguy hiểm đấy”, tôi giật mình. Tôi sống lành mạnh, không rượu bia, không hút thuốc lá. Tôi cũng rất hiếm khi sử dụng đồ hộp, đồ uống có đường. Vợ tôi (PGS.TS Nguyễn Kim Nữ Hiếu, nguyên Phó Giám đốc BVTƯ Quân đội 108 - PV) gần đây cũng phải điều trị ung thư… Vậy tại sao mình và vợ đều bị ung thư?

Chống bằng cách nào được, thưa GS?

- Tôi đang cố gắng để cùng với con gái, con rể và các đồng nghiệp nghiên cứu sản xuất ra loại thuốc trừ sâu vi sinh vật - loại sản phẩm tuyệt đối an toàn cho người và gia súc. Chúng tôi đã sưu tầm được các chủng vi sinh vật diệt sâu và đang cố gắng nghiên cứu phương thức sản xuất, nhưng thú thật là tốc độ tiến hành còn quá chậm.

Bạn đang xem: Nguyễn lân dũng giáo sư dỏm

Thoát khỏi cửa tử, tôi băn khoăn một điều, tôi và vợ tôi đều ở diện được miễn tiền hóa trị. Nhưng nếu nông dân thì sao? Tôi giật mình khi thấy tiền hóa trị không phải tiền triệu, cũng không phải trăm triệu, mà là tiền tỉ. Với người thu nhập bình thường, lao động phổ thông như nông dân, công nhân, lao động tự do, những người không có bảo hiểm y tế đủ tầm thì không hiểu sẽ lấy đâu ra đủ tiền để điều trị nếu không may mắc ung thư?

Tôi cứ suy nghĩ mãi về điều này. Có lẽ giải pháp duy nhất là làm sao để các thanh niên nông thôn tham gia bảo hiểm y tế đầy đủ. Ngoài ra, mỗi người tự giúp mình hiểu biết hơn về các biện pháp phòng tránh ung thư, để có cuộc sống lành mạnh dài lâu.

Thưa GS Nguyễn Lân Dũng, người xưa vẫn thường nói, “con nhà tông không giống lông cũng giống cánh”. Tôi cũng đã may mắn có lần được trò chuyện với nhà giáo nhân dân (NGND) Nguyễn Lân, và bây giờ lại được trò chuyện cùng ông. Tôi nhận ra nhiều điều về tính “di truyền”. Một trong những điều đó là năng lực làm việc, và năng lực tự học, khả năng làm việc suốt đời. Ông có thể chia sẻ gì về điều này?

Phẩm cách nào của NGND Nguyễn Lân mà ông thấy mình có ảnh hưởng nhiều nhất?

- Ảnh hưởng sâu sắc nhất đối với tôi, đó là tư cách đạo đức. Bố tôi là người rất gương mẫu. Trong bất kỳ hoàn cảnh nào của các cuộc kháng chiến gian khổ, bố tôi đều tin tưởng, lạc quan và khắc phục khó khăn. Bố mẹ tôi có 8 người con. Nuôi đàn con ấy trong những năm tháng ấy đâu có đơn giản. Trong kháng chiến chống Pháp, khi đó gia đình tản cư ở Phú Thọ, mẹ tôi đã phải đón những người tản cư từ Hà Nội lên để mua những tấm áo rét. Sau đó mẹ và chị tôi gánh vào sát chân núi, bán cho đồng bào dân tộc. Bà con nghèo, không có tiền, họ đổi thóc lấy áo rét. Mẹ và chị tôi gánh thóc về, xay xát, giần sàng. Mẹ tôi bảo, tiền lãi chỉ vẻn vẹn ở chỗ cám. Bây giờ nói lại chuyện này, thật khó lòng có ai hiểu nổi. Vậy nhưng bố mẹ tôi đã đi qua những cuộc kháng chiến một cách lạc quan, và vượt qua những khó khăn vật chất để nuôi các con trưởng thành. Bố tôi cũng tích cực tham gia các hoạt động xã hội. Bây giờ, tôi đang làm được việc mà bố tôi đã làm, đó là Ủy viên Đoàn Chủ tịch của UBTƯ MTTQ Việt Nam…

Tôi học được ở bố tôi tinh thần tự học, dám nghĩ dám làm. Thực ra bố tôi chỉ học Cao đẳng Sư phạm, nhưng ông đã vượt lên, viết nhiều tác phẩm. Tôi rất vui vì mới đây có nhà xuất bản đã in lại cuốn “Những trang sử vẻ vang”. Đó là cuốn sách bố tôi viết năm 38 tuổi. Trong thời kỳ đô hộ của Pháp nhưng ông đã viết về những tấm gương anh hùng dân tộc, chống ngoại xâm như Bà Trưng, Bà Triệu, và rất nhiều tấm gương mà hầu như chưa ai biết tới… Bố tôi đã viết ở trang đầu cuốn sách, khi đó mới có 4 con: “Âu yếm mong bốn con Lân Tuất, Tề Chỉnh, Lân Dũng, Lân Cường sau này sẽ tìm thấy ở “Những trang sử vẻ vang” một nguồn sống mạnh mẽ và xứng đáng”. Tôi đọc lại câu đó cảm động lắm và tôi viết lời giới thiệu cho cuốn tái bản. Nhờ sự giáo dục và làm gương mà gần đây tổ chức Kỷ lục Việt Nam có yêu cầu chúng tôi làm bằng chứng để làm kỷ lục: Một nhà có bố và 8 con đều dạy Đại học.

Xem thêm: Uống Sữa Nhiều Có Mập Không Đường Có Mập (Béo) Không? Có Tăng Cân Không?

Ngoài những điều có thể coi như ưu điểm nổi bật đó, thì thưa GS, liệu có một hoặc một vài nhược điểm gì từ thế hệ đi trước, cụ thể từ NGND Nguyễn Lân, mà ông thấy mình cần rút ra như một bài học?

Đó là nhược điểm của thời đại. Còn tinh thần, thì chúng tôi phải học rất nhiều ở các thế hệ đi trước.

Xem thêm: Nồi Chiên Không Dầu Klarstein 9L Đỏ, Nồi Chiên Không Dầu Klarstein Vitair Turbo 9L

GS nghĩ như thế nào về câu chuyện “học thật, thi thật, nhân tài thật” được nêu ra gần đây?

- Giáo dục không phải chỉ là kiến thức, mà giáo dục là đào tạo những người sống tử tế, sống có khát vọng. Chúng tôi đâu phải học nhiều kiến thức như bây giờ. Cho nên, tôi vẫn nghĩ, dạy học sinh không phải là dạy kiến thức là đủ, mà quan trọng là cần gieo vào lòng các em sự ham học, ham tìm hiểu, khả năng học tập suốt đời. Việc nhồi nhét nhiều quá, không hay đâu. Hiện nay, chương trình, dù đã qua nhiều lần cải cách, thay đổi, nhưng theo tôi vẫn còn quá nặng. Kiến thức bây giờ lạc hậu rất nhanh, cho nên học cái gì để đủ sức tiếp thu thêm, và chủ yếu là tinh thần muốn tiếp thu thêm… Tôi vẫn mong giáo dục của ta phải tiếp tục đổi mới, theo tinh thần: Dạy các cháu thành những người sống tử tế, ham học và có khả năng học tập suốt đời.